การเกษตรทฤษฎีใหม่

การเกษตรทฤษฎีใหม่” เป็นพระราชดำริในพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวและเป็นจุดเริ่มต้นของหลักเศรษฐกิจพอเพียง โดยเน้นการจัดการเรื่องดินและน้ำเพื่อการเกษตรในที่ดินขนาดเล็ก นำมาใช้ให้เกิดประโยชน์สูงสุด สรุปแนวพระราชดำริได้ ดังนี้

1 ที่ดินเกษตรกรส่วนใหญ่ถือครองมีขนาดเล็ก เฉลี่ยครอบครัวละ 15 ไร่ ให้แบ่งพื้นที่ออกเป็น 4 ส่วน เพื่อใช้ทำกิจกรรมต่างๆ ให้เกิดประโยชน์อย่างคุ้มค่า ดังนี้

(1) สระน้ำ ร้อยละ 30 ใช้เลี้ยงปลาและเก็บกักน้ำไว้ใช้ในการอุปโภค และเพาะปลูก

(2) พื้นที่ปลูกพืชไร่ พืชสวน ร้อยละ 30 เช่น ปลูกผักสวนครัว กล้วย มะละกอ ฯลฯ

(3) พื้นที่ทำนาข้าว ร้อยละ 30

(4) ที่อยู่อาศัย ร้อยละ 10 ใช้ปลูกบ้าน ลานอเนกประสงค์ เลี้ยงสัตว์บก เป็ด ไก่ ฯลฯ

2 ผลดีของ “การเกษตรทฤษฎีใหม่” คือ

(1) ช่วยให้เกษตรกรมีรายได้เพิ่มขึ้น มีงานทำตลอดปี มีแหล่งน้ำไว้ใช้ แก้ปัญหาภัยแห้ง มีผลผลิตบริโภคภายในครอบครัวอย่างเพียงพอ เช่น ข้าว ผัก ผลไม้ ปลา ไข่ไก่ฯลฯ และสามารถนำไปจำหน่ายในตลาดได้ทุกวัน

(2) ที่ดินที่มีอยู่อย่างจำกัดสามารถนำไปใช้ประโยชน์ได้อย่างคุ้มค่า เป็นแนวทางการพัฒนาการเกษตรแบบพึ่งตนเอง โดยผสมผสานการปลูกพืช เลี้ยงสัตว์ และประมงไว้ด้วยกัน ช่วยให้เกิดการพัฒนาที่ยั่งยืน เพราะเน้นความพออยู่พอกิน ไม่เป็นหนี้สิน

3 สถานที่ทดลอง “การเกษตรทฤษฎีใหม่” ตามแนวพระราชดำริ คือ วัดมงคลชัยพัฒนาตำบลห้วยบงและตำบลเขาดินพัฒนา อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดสระบุรี ซึ่งได้รับความสำเร็จเป็นอย่างดี

หลักการของเศรษฐกิจพอเพียง

จากแนวพระราชดำริเรื่อง “เศรษฐกิจพอเพียง” สามารถอธิบายหลักการสำคัญได้ ดังนี้

1 การพึ่งพาตนเองเป็นหลัก เป็นการนำทรัพยากรที่มีอยู่มาใช้ให้เกิดประโยชน์ในการดำเนินชีวิตให้มากที่สุด เช่น ที่ดิน เครื่องมือการเกษตร แรงงานของสมาชิกในครอบครัว ฯลฯ เพื่อนำมาใช้เพิ่มผลผลิตและสนองความต้องการพื้นฐานของชีวิตอย่างพอประมาณ ไม่ฟุ้งเฟ้อ และเน้นการพึ่งตนเองให้มาก

2 การพึ่งพากันเองเป็นหลัก หมายถึง เน้นการรวมกลุ่มช่วยเหลือซึ่งกันและกันของชาวบ้าน โดยยึดหลักความสามัคคีในหมู่คณะ การประนีประนอม ความเอื้อเฟื้อและเอื้ออาทรต่อกัน และคำนึงถึงประโยชน์ของส่วนรวมเป็นสำคัญ เช่น ร่วมมือทำงานสินค้าหัตถกรรม แปรรูปผลผลิตทางการเกษตร ฯลฯ เพื่อให้สมาชิกมีรายได้เพิ่มขึ้น ครอบครัวมีความเข้มแข็งทางเศรษฐกิจ และส่งผลให้ท้องถิ่นหรือชุมชนมีความเข้มแข็งตามมา

3 มีหลักการจัดการที่ดี การดำเนินชีวิตในแนวทางเศรษฐกิจพอเพียง จะต้องมีหลักการบริหารและการจัดการที่ดี เพื่อให้บรรลุผลสำเร็จตามเป้าหมาย โดยนำความรู้ ความสามารถ และประสบการณ์มาใช้บริหารและจัดการทรัพยากรที่มีอยู่ให้เกิดประโยชน์อย่างคุ้มค่า เช่น มีที่ดินจำกัดแต่สามารถนำมาใช้เพิ่มผลผลิตและเพิ่มรายได้ให้แก่ครอบครัวได้อย่างเต็มที่ เป็นต้น

สรุปลักษณะสำคัญของหลักเศรษฐกิจพอเพียง

1 เน้นการพึ่งตนเองเป็นหลัก

2 เน้นการรวมตัวช่วยเหลือพึ่งพาซึ่งกันและกัน

3 เน้นการพัฒนาตามศักยภาพที่ตนมีอย่างเต็มที่

4 เน้นความเป็นอยู่อย่างประหยัด พออยู่ พอมี พอกิน และพอประมาณ

5 เน้นการพัฒนาอย่างยั่งยืน หรือเติบโตอย่างมั่นคง

6 ไม่ใช่จ่ายหรือลงทุนเกินฐานะหรือกำลังความสามารถของตน

การประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวัน

การนำหลักเศรษฐกิจพอเพียงไปประยุกต์ใช้ในการดำเนินชีวิตประจำวัน มีแนวทางดังนี้

1 หลักเศรษฐกิจพอเพียงสำหรับประชาชน

(1) ประกอบอาชีพสุจริต ด้วยความขยันขันแข็ง และหาทางเพิ่มพูนรายได้

(2) ใช้จ่ายอย่างประหยัด ไม่ฟุ้งเฟ้อ หรือหลงใหลตามกระแสวัตถุนิยม

(3) ศึกษาหาความรู้ เพื่อเป็นพื้นฐานในการประกอบอาชีพอย่างต่อเนื่อง

(4) มีความเอื้อเฟื้อช่วยเหลือซึ่งกันและกัน ลดละการแก่งแย่งผลประโยชน์ซึ่งกันและกัน

2 หลักเศรษฐกิจพอเพียงสำหรับเกษตรกร

แนวพระราชดำริในหลักเศรษฐกิจพอเพียงสำหรับเกษตรกร พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวได้พระราชทาน “การเกษตรทฤษฎีใหม่” มี 3 ขั้น ดังนี้

ขั้นที่ 1 การผลิตที่พึ่งตนเองได้ เลี้ยงตนเองได้ โดยใช้พื้นที่ดินของตนทำการเกษตรแบบผสมผสาน เพื่อใช้ที่ดินอย่างคุ้มค่า มีแหล่งน้ำ มีอาหารบริโภค และมีรายได้ประจำวัน ทั้งนี้ ให้แบ่งพื้นที่ออกเป็น 4 ส่วน ทำสระน้ำ ทำนาข้าว ปลูกพืชไร่พืชสวน และทำที่อยู่อาศัยและเลี้ยงสัตว์ (ในอัตราส่วน 30:30:30:10)

ขั้นที่ 2 การจัดตั้งสหกรณ์ ให้ร่วมมือกันจัดตั้งสหกรณ์การเกษตร เพื่อช่วยเหลือซึ่งกันและกันในด้านการผลิต การจำหน่ายผลผลิต การตลาด การพัฒนาชีวิตความเป็นอยู่ และอื่นๆ เพื่อให้มีรายได้และชีวิตความเป็นอยู่ดีขึ้นกว่าเดิม

ขั้นที่ 3 การสร้างเครือข่ายกลุ่มอาชีพให้กว้างขวางและเข้มแข็ง เช่น จัดตั้งกลุ่มอาชีพของท้องถิ่น ให้สามารถนำผลผลิตไปจำหน่าย ทั้งตลาดภายในและภายนอกประเทศได้

                                                                                  ขอขอบคุณ ผู้สรุปเนื้อหาเศรษฐกิจพอเพียงชิ้นนี้

                                                                                                    อ. วิทยา ปานะบุตร

เกี่ยวกับ teerayaut

จงทำความดี เพื่อวันข้างหน้า..
ข้อความนี้ถูกเขียนใน ความรู้ทั่วไป คั่นหน้า ลิงก์ถาวร

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s